De blauwdruk van Enerchi

Enerchi is ontstaan uit jaren van kungfu en chikung, mijn werk als osteopaat en de vraag wat een mens door training werkelijk kan ontwikkelen. De blauwdruk ordent wat ik daarin ervaar en onderzoek. Zij is geen leerstelling die je moet geloven en ook geen vaststaand eindmodel.

De woorden wijzen naar ervaringen. Wat erin wordt beschreven, moet daarom steeds terug naar de werkelijkheid: doen, ervaren, voelen, onderscheiden, toetsen en opnieuw doen. De training is het laboratorium waarin zichtbaar wordt wat werkelijk beschikbaar is.

De blauwdruk vertelt je niet wat je moet ervaren. Zij helpt je herkennen waar je je in de ontwikkeling bevindt en welke vraag daar op dat moment bij hoort.

In de blauwdruk staat 0 voor heelheid, zijn en open mogelijkheid. Niet voor slapte, leegte als tekort of permanent ontspannen zijn. 0 is beschikbaarheid zonder dat één vorm onnodig vastligt.

Een open hand die geen vuist kan maken is niet vrij. Een hand die alleen een vuist kan blijven evenmin. Vrijheid ontstaat wanneer aanspannen én ontspannen, begrenzen én openen, kracht geven én loslaten werkelijk beschikbaar zijn.

We zijn binnen dit model nooit niet heel geweest. 0 hoeft daarom niet groter of beter te worden. Wat zich wel kan ontwikkelen, is onze toegang tot die heelheid en wat van daaruit gevoeld, gedragen en tot expressie gebracht kan worden.

We trainen niet om heel te worden. We trainen om vanuit heelheid steeds vollediger te kunnen leven.

Menselijke ontwikkeling begint binnen Enerchi in het lichaam, niet omdat de mens alleen een lichaam is, maar omdat het lichaam verschil werkelijk ervaarbaar maakt. Zwaarte en lichtheid, spanning en ontspanning, binnen en buiten, weerstand en vrijheid, vasthouden en loslaten worden daar concreet.

Een gedachte over draagkracht is nog geen draagkracht. Kennis over ontspanning betekent nog niet dat spanning werkelijk kan verdwijnen. Pas wanneer een verschil lichamelijk ervaren wordt, kan het gevoeld en innerlijk gekend worden.

Het lichaam is daarmee niet het eindpunt. Het is het oefenterrein waarin we leren wat bescherming, belasting, richting, grens, contact en consequentie werkelijk betekenen.

De fysieke werkelijkheid differentieert. Er gebeurt iets, we ervaren het en gevoel maakt het verschil innerlijk kenbaar. Door herhaling leren we onderscheiden wat nodig is, wat bescherming is en wat onnodig wordt vastgehouden.

Wat eerst pas achteraf herkend werd, kan tijdens de ervaring voelbaar worden. Uiteindelijk hoeft het onderscheid niet meer via gedachten gezocht te worden. Het is geïntegreerd en direct beschikbaar. Dat noemen we binnen Enerchi WETEN: niet meer kennis verzamelen, maar het verschil van binnenuit kennen.

De beweging eindigt daar niet. Ons handelen ontmoet een werkelijkheid die terugwerkt en nieuwe ervaring aanbiedt. Ontwikkeling is daarom geen rechte lijn, maar een spiraal.

Veel aandacht wordt in deze tijd naar buiten getrokken. Beeldschermen, informatie, verwachtingen, tijdsdruk en angst vragen voortdurend om reactie. Daardoor wordt de eerste stap moeilijker: waarnemen wat er vanbinnen gebeurt voordat we automatisch meegaan in wat de buitenwereld van ons vraagt.

In het begin brengen we de aandacht daarom bewust naar binnen. We leren adem, spanning, gevoel, draagkracht en de eerste beweging van een reactie herkennen. De binnenwereld wordt zo een eigen referentiepunt van waaruit de ontwikkelingsbeweging kan worden doorlopen.

Dat is geen uitnodiging om ons uit de wereld terug te trekken. Wanneer die verbinding opnieuw als standaard beschikbaar is, hoeft de aandacht er niet voortdurend op gericht te blijven. Dan kan zij juist volledig naar buiten: naar de ander, de ruimte, de taak en de werkelijkheid.

De voelsprieten naar binnen maken de voelsprieten naar buiten vrij.

Draagkracht is de hoeveelheid belasting die op dit moment verwerkt kan worden zonder dat compensatie of bescherming het volledig overneemt. Zij begint fysiek, maar groeit door naar het kunnen dragen van spanning, gevoel, onzekerheid, invloed, verantwoordelijkheid en het huidige moment.

Een boom ontwikkelt draagkracht doordat hij wind ontmoet. Zo brengt ook training krachten die wij niet volledig zelf bepalen: zwaartekracht, vermoeidheid, snelheid, een partner, weerstand of onverwachte verandering.

De relevante grens ligt niet noodzakelijk waar een oefening fysiek onmogelijk wordt. Zij ligt waar de belasting onze beschikbaarheid zo sterk vernauwt dat voelen, kiezen en vrij organiseren verdwijnen. Meer presteren is dan niet automatisch meer ontwikkelen.

Kunnen we dezelfde belasting met minder interne tegenwerking dragen? Kan de belasting toenemen terwijl het contact met 0 en het interne referentiepunt behouden blijft? Dan groeit het gebied waarin onze mogelijkheden werkelijk beschikbaar zijn.

De drie disciplines trainen geen afzonderlijke mensen. Zij onderzoeken vanuit verschillende ingangen dezelfde vraag: hoeveel van onze mogelijkheden blijven vrij beschikbaar wanneer de omstandigheden veranderen?

Een stand, beweging, ademhaling, trainingspartner of lange inspanning is een schaalbaar oefenterrein. Dezelfde principes verschijnen uiteindelijk in werk, relaties, verlies, conflict, creatie, service en verantwoordelijkheid.

Kunnen we aanwezig blijven bij wat het moment aanbiedt? Kunnen we ontvangen en voelen zonder onszelf te verliezen, onderscheiden wat nodig is en vervolgens werkelijk kiezen? Dan wordt ervaring niet alleen ondergaan, maar verwerkt en geïntegreerd.

De bedoeling is niet dat een leraar antwoorden oplegt. Een leraar kan aanwijzen, weerstand aanbieden en omstandigheden creëren. De leerling moet zelf leren proeven, toetsen en verantwoordelijkheid nemen voor wat hij tot expressie brengt.

Zo groeit fysieke draagkracht door naar menselijke draagkracht. Niet los van de wereld vrij worden, maar steeds vrijer worden in de ontmoeting met de wereld.

De blauwdruk krijgt pas betekenis wanneer zij in ervaring terugkomt. Gedragen staan is daarvoor een eenvoudige eerste ingang. Je onderzoekt niet hoe lang je een houding kunt volhouden, maar of je gewicht gedragen kan worden terwijl adem, aandacht en waarneming beschikbaar blijven.

Voel waar je je vastzet, wat werkelijk nodig is en wat kan verdwijnen zonder dat je inzakt. Blijf tegelijk gewaar van de ruimte om je heen. Zo wordt staan geen doel op zichzelf, maar een concrete manier om 0, draagkracht en het interne referentiepunt te onderzoeken.

Doe oefening 1: Gedragen staan →